رمزارز یا ارز دیجیتال چیست؟
ارز دیجیتال یا رمزارز، پولی است که با کمک الگوریتمهای رمزنگاریشده بین کاربران مبادله میشود. رمزنگاری شدن این پولِ دیجیتال، باعث تفاوت در پول فیات (اسکناسهای فعلی مثل دلار) و جلوگیری از جعل شده است. بسیاری از ارزهای دیجیتال بر پایه شبکههای غیرمتمرکز مبتنی بر فناوری بلاک چین هستند؛ دفتر توزیعشدهای که توسط یک شبکه مجازی مدیریت میشود. یکی دیگر از ویژگیهای مشخص ارزهای دیجیتال این است که مالک خاصی ندارد. این ویژگی باعث میشود تا از دستکاری و مداخلات دولتها مصون بماند. امروز درباره ی دوره ارز دیجیتال هم صحبت خواهیم کرد.
نکات مهم در مورد ارزهای دیجیتال
- ارز دیجیتال نوعی دارایی مجازی است که بهصورت شبکهای و در تعداد زیادی رایانه توزیع میشود. این ساختار غیرمتمرکز به آنها این امکان را میدهد که خارج از کنترل دولتها و مقامات مرکزی وجود داشته باشند.
- کلمه «ارز رمزنگاریشده» از تکنیکهای رمزگذاری گرفتهشده است که برای امنیت شبکه استفاده میشود.
- بلاک چین یک روش سازمانی برای اطمینان از یکپارچگی دادههای معاملاتی؛ یکی از اجزای اساسی بسیاری از ارزهای رمز پایه است.
- بسیاری از کارشناسان معتقدند که بلاکچین و فناوریهای مشابه باعث اختلال در بسیاری از خدمات از جمله امور مالی و حقوقی خواهد شد.
- ارزهای دیجیتال به دلایلی از جمله استفاده از آنها در فعالیتهای غیرقانونی و آسیبپذیری زیرساختهای زیربنایی مورد انتقاد قرار میگیرند. با اینحال، رمزارزها به دلیل انتقال آسان، مقاومت در برابر تورم و شفافیت بسیار مورد ستایش بسیاری از کارشناسان قرارگرفتهاند.
مفهوم ارز دیجیتال
ارزهای دیجیتال، رمزنگاریشده هستند و امکان پرداخت امن را بهصورت آنلاین فراهم میکنند. اکثر رمزارزها به صورت توکنهای مجازی ارائه و با ورودی اطلاعات وارد فضایی به نام دفترکل میشوند. رمزنگاری به الگوریتمهای و تکنیکهای رمزگذاری مختلفی گفته میشود که از این ورودیها محافظت میکنند، مانند رمزگذاری منحنی بیضوی، جفت کلید عمومی-خصوصی و توابع هش.
انواع ارز رمزنگاری شده
اولین ارز رمزنگاریشده مبتنی بر فناوری بلاک چین، ارز دیجیتال بیتکوین بود که هنوز هم یکی از محبوب و باارزشترین ارزهای دیجیتال است. امروزه هزاران رمزارز با ویژگی و کاربردهای مختلف وجود دارند. برخی از این ارزهای دیجیتال، کلون (Clone) یا فورک (Fork) از بیتکوین هستند، درحالیکه بسیاری دیگر از ارزهای دیجیتال از پایه طراحی و خلق شدهاند که با آن کوین میگویند.
ارز دیجیتال بیت کوین ابتدا در سال ۲۰۰۹ توسط یک فرد یا گروه ناشناسی با نام مستعار ساتوشی ناکاموتو راهاندازی شد. در ۱ مارس ۲۰۲۱، بیش از ۱۸٫۶ میلیون بیتکوین در گردش بود که کل بازار آن حدود ۹۲۷ میلیارد دلار برآورد شد.
برخی از ارزهای دیجیتال که در رقابت با بیتکوین ایجاد شدند بهعنوان آلت کوین شناخته میشوند. آلت کوین شامل ارزهای دیجیتالی مثل کاردانو و اتریوم هستند. در حال حاضر، ارزش کل ارزهای دیجیتال موجود حدود ۲٫۵ تریلیون دلار است. بیتکوین بهعنوان پرچمدار ارزهای دیجیتال در زمان انتشار این مقاله بیش از ۴۵% ارزش کل بازار را در اختیار دارد.
مزایای ارزهای دیجیتال (کریپتوکارنسی)
ارزهای دیجیتال انتقال مستقیم وجه بین دو طرف را بدون نیاز بهواسطه مانند بانک یا کارتهای اعتباری تسهیل میکنند. این انتقال پول بهصورت دیجیتال و با استفاده از کلیدهای عمومی و کلیدهای خصوصی و اشکال متنوع دیگر تأمین میشود.
در سیستمهای رمزنگاری جدید، کیف پول یا آدرس حساب کاربر دارای یک کلید عمومی است، درحالیکه کلید خصوصی فقط برای مالک شناختهشده، برای امضای معاملات استفاده میشود. انتقال وجوه با حداقل هزینه و کارمزد پردازش انجام میشود. این ویژگی به کاربران اجازه میدهد که از هزینههای سنگین کارمزد توسط بانکها و مؤسسات مالی برای انتقال وجه به سایر افراد جلوگیری کنند.
معایب ارزهای دیجیتال
ماهیت ناشناس ماندن طرفین معاملات ارزهای دیجیتال باعث گسترش فعالیتهای غیرقانونی مثل پولشویی و فرار مالیاتی میشود. بااینحال، مدافعان ارزهای دیجیتال اغلب با دفاع از حفظ حریم خصوصی، این ویژگی را یکی از مزایای اصلی رمزارزها میدانند. این افراد اعتقاد دارند که حریم خصوصی باعث حمایت از فعالان بازار در مقابله با سرکوب حکومتها میشود. برخی از ارزهای دیجیتال از سیستم رمزنگاری خصوصیتری نسبت به بقیه استفاده میکنند.
برای درک بهتر به این مثال توجه کنید:
بیتکوین برای انجام فعالیتهای تجاری غیرقانونی بهصورت آنلاین گزینهی نامناسبی است. چراکه تجزیهوتحلیل شبکهی بلاک چین این ارز دیجیتال به دولتها در دستگیری و پیگرد مجرمان کمک کرده است. بعضی از ارزهای دیجیتال همچون مونرو، دش یا زیکش از ویژگی حفظ حریم خصوصی بهرهمیبرند که ردیابی آنها دشوارتر از سایر رمزارزها است.
ویژگیهای مهم ارزهای دیجیتال
نکته اصلی در جذابیت و عملکرد بیتکوین و دیگر ارزهای دیجیتال ساختهشده بر پایه فناوری بلاکچین، این است که در نگهداری و انجام معاملات آنها از یک حساب آنلاین استفاده شده است. بنابراین این حساب آنلاین بر اساس یک ساختار اطلاعاتی توافق شده کاملاً امن است که توسط کل شبکه یک گره منفرد یا یک رایانه با کپی از دفترچه نگهداری میشود. قبل از تأیید، هر بلوک جدید ایجادشده باید توسط هر گره تأیید شود، جعل تاریخ معاملات تقریباً غیرممکن است!
بسیاری از کارشناسان، فناوری بلاکچین را دارای پتانسیل جدی برای استفاده در فعالیتهایی همچون رأیگیری آنلاین و سرمایهگذاری گسترده میدانند. مؤسسات مالی بزرگی همچون جیپی مورگان چیس (JPMorgan Chase) با کمک این فناوری، مراحل پردازش پرداخت را ساده کرده و هزینههای خود را کاهش دادهاند. اما ازآنجاکه ارزهای دیجیتال کاملاً مجازی هستند و در یک پایگاه دادهمرکزی ذخیره نمیشوند، در صورت از بین رفتن هارددیسک یا نبود نسخهی پشتیبان از کلید خصوصی، موجودی ارز دیجیتال از بین رفته و غیرقابلبازیابی میشود. در حال حاضر هیچ مرجع اصلی، دولت یا شرکتی وجود ندارد که به دارایی و اطلاعات شخصی شما دسترسی داشته باشد.
ارزهای دیجیتال چه تفاوتی با پول عادی دارند؟
استفاده و استقبال عمومی از ارزهای دیجیتال، دنیای آیندهی ما را تشکیل خواهد داد. پسنیاز است که کمی دربارهی تفاوت ارزهای دیجیتال با پولهای فیزیکی بنویسیم. یکی از تفاوتهای اصلی ارزهای دیجیتال با پول عادی، غیرقابل برگشت بودن آن است. بهبیاندیگر زمانی که یک تراکنش در شبکهی بلاکچین انجام شود، بههیچوجه امکان برگشت آن وجود ندارد. مگر اینکه شخص گیرنده خودش پول را بهحساب فرستنده منتقل کند. تفاوت دوم مخفی بودن هویت در شبکه بلاکچین و ارزهای دیجیتال است. در شبکه بلاکچین هویت افراد قابلشناسایی نیست. فقط آدرس عمومی کیف پول (مانند شماره کارتهای بانکی) و میزان موجودی آن قابلمشاهده است. سرعت و امنیت در معاملات ارزهای دیجیتال، پازل برتری را نسبت به پول عادی تکمیل میکند.
مورد دیگر اینکه ارزهای دیجیتال را میتوان از هر نقطهی جهان به نقطهی دیگر بدون توجه به مسافت جغرافیایی میتوان منتقل کرد.
در کل، تفاوتهای اصلی ارزهای دیجیتال با پول عادی عبارتند از:
- مخفی بودن هویت افراد
- امنیت بالا و غیرقابل نفوذ بودن رمزارزها
- غیرقابل برگشت
- سرعت بالا در انجام تراکنش بدون محدودیت
خلاصه نوشتار ارز دیجیتال چیست؟
نکات زیر را در مورد ارزهای دیجیتال و کریپتوکارنسی، به خاطر داشته باشید:
- ارز دیجیتال همان پول نقدی است که در بستر اینترنت وجود دارد.
- تمام ارزهای رمزنگاری شده نوعی ارز دیجیتال هستند، اما همه ارزهای دیجیتالی، ارز رمزنگاری شده نیستند.
- در همه ارزهای دیجیتال نمی توان سابقه تمام تراکنش ها را مشاهده کرد. اما در رمزارزها تمام تراکنش ها در یک دفترکل مرکزی قابل مشاهده هستند.
- اکثر کشورها برای ارز دیجیتال چارچوب قانونی دارند اما تاکنون قانون مشخصی در مورد رمزارز در دنیا وجود ندارد.
- وب مانی و پی پال مثالی از ارز دیجیتال متمرکز هستند.
- بیت کوین و اتریوم مثالی از ارز دیجیتال غیر متمرکز هستند.
اگر به خاطر داشته باشید، ابتدای این مقاله یک سوالی را مطرح کرده بودیم، اینکه آیا ارز دیجیتال همان کرپیتوکارنسی است؟
اما پاسخ این سوال:
خیر؛ ارز دیجیتال (ارز مجازی) مفهوم گستردهتری دارد. همچنین شامل هرگونه ارزی می شود که به صورت دیجیتالی در دسترس است، میشود. کریپتوکارنسی (رمزارز، ارز رمزپایه یا ارز رمزنگاری شده) نوعی ارز دیجیتال است که جهت امنیت شبکه و معاملات خود، از علم رمزنگاری استفاده میکند.
درباره ي دوره ارز ديجيتال چه مي دانيد؟